Kur'an-ı Kerim Keşfi Ara

Fâtır suresi

Fâtır suresi, 16. ayet

Fâtır suresi, 16. ayet. إِن يَشَأْ يُذْهِبْكُمْ وَيَأْتِ بِخَلْقٍ جَدِيدٍ

iy yeşe' yüẕhibküm veye'ti biḫalḳin cedîd.

Diyanet İşleri

Eğer Allah dilerse, sizi giderir ve yeni bir halk getirir.

26 meali daha karşılaştır →

Mishary Rashid Alafasy murattal — ölçülü tempo 1

Sureyi kesintisiz dinle, okunan kelime işaretlensin

Okuma günlüğüne ekle

Bağlam2

Fâtır 13–19 · surenin 16. ayeti / 45

Konu İnsanın muhtaçlığı; "kör ile gören bir olmaz" Fâtır 15–23 3

  1. Fâtır 13

    Allah, geceyi gündüzün içine sokar, gündüzü de gecenin içine sokar. Güneşi ve Ay'ı da koyduğu kanunlara boyun eğdirmiştir. Her biri belirli bir vakte kadar akıp gitmektedir. İşte bu, Allah'tır, Rabbinizdir. Mülk yalnızca O'nundur. Allah'ı bırakıp da ibadet ettikleriniz, bir çekirdek zarına bile hükmedemezler.

  2. Fâtır 14

    Eğer onları çağırsanız, çağrınızı duymazlar. Duysalar bile çağrınıza karşılık veremezler. Kıyamet günü de sizin ortak koştuğunuzu inkar ederler. Bunları sana hiç kimse, hakkıyla haberdar olan (Allah) gibi haber veremez.

  3. Fâtır 15

    Ey insanlar! Siz Allah'a muhtaçsınız. Allah ise her bakımdan sınırsız zengin olandır, övülmeye hakkıyla layık olandır.

  4. 16

    Eğer Allah dilerse, sizi giderir ve yeni bir halk getirir.

  5. Fâtır 17

    Bu, Allah'a göre zor bir şey değildir.

  6. Fâtır 18

    Hiçbir günahkar başka bir günahkarın yükünü yüklenmez. Günah yükü ağır olan kimse, (bir başkasını), günahını yüklenmeye çağırırsa, ondan hiçbir şey yüklenilmez, çağırdığı kimse yakını da olsa. Sen ancak, görmedikleri halde Rablerinden için için korkanları ve namaz kılanları uyarırsın. Kim arınırsa ancak kendisi için arınmış olur. Dönüş ancak Allah'adır.

  7. Fâtır 19

    Kör ile gören bir olmaz.

Tefsir4

2 eser · ayetin kendisi değil, ona getirilmiş yorum

Tefsîru's-Sa'dî 5

Teysîru'l-Kerîmi'r-Rahmân fî Tefsîri Kelâmi'l-Mennân (Türkçe)

Abdurrahman b. Nâsır es-Sa'dî (v. 1957)

16. Bu buyruk ile şu anlamın kastedilmesi muhtemeldir: Ey insanlar! O, dilerse sizi yok eder ve Allah’a sizden daha çok itaat eden kimseleri getirir.

Bu durumda ifade, onları helâk ve yok etme mahiyetinde bir tehdittir ve O’nun meşietinin böyle bir şeyi yapabilecek durumda olduğunu anlatmaktadır.

Bu buyruk ile öldükten sonra diriliş ve kabirlerden çıkartılışın da kastedilmiş olması da muhtemeldir. Yani Yüce Allah’ın iradesi, her hususta etkindir ve O, ölümünüzden sonra sizleri yeniden yaratmaya kadirdir. Ancak bunun Allah tarafından takdir edilmiş belli bir süresi vardır. Bu süre öne de alınmaz, sonraya da kalmaz.

el-Muhtasar 6

el-Muhtasar fî Tefsîri'l-Kur'âni'l-Kerîm (Türkçe)

Merkezü Tefsîr li'd-Dirâsâti'l-Kur'âniyye

Eğer Allah Teâlâ dilerse, sizi helak edeceği bir helak ile yok eder de sizin yerinize Allah'a ibadet eden ve O'na hiçbir şeyi ortak koşmayan yeni bir halk getirir.

Kelimeler

6 kelime · kök bağlantısı bütün geçişlere götürür
  1. إِن in eğer
  2. يَشَأْ yeşe' dilese kök: شيا
  3. يُذْهِبْكُمْ yuzhibkum sizi götürür kök: ذهب
  4. وَيَأْتِ ve ye'ti ve getirir kök: اتي
  5. بِخَلْقٍۢ bihalkin bir halk kök: خلق
  6. جَدِيدٍۢ cedidin yeni kök: جدد

Keşif7

Bu ayet neyle ilişkili

Kavramlar

İlgili ayetler 6 bağ · gerekçesi yanında yazar

  • İbrâhîm 19

    Aynı kök: جدد (10 geçiş) · Aynı kök: ذهب (56 geçiş)

    Allah'ın, gökleri ve yeri hak ve hikmete uygun olarak yarattığını görmedin mi? Dilerse sizi giderir ve yeni bir halk getirir.

  • Ra'd 5

    Aynı kök: جدد (10 geçiş)

    Eğer şaşacaksan, asıl şaşılacak olan onların, "Biz toprak olunca yeniden mi yaratılacakmışız?" demeleridir. İşte bunlar Rablerini inkar edenlerdir.…

  • İsrâ 49

    Aynı kök: جدد (10 geçiş)

    Dediler ki: "Biz bir yığın kemik, bir yığın ufantı olduğumuz zaman mı yeniden bir yaratılışla diriltilecekmişiz, biz mi?"

  • Bakara 17

    Aynı kök: ذهب (56 geçiş)

    Onların durumu, (geceleyin) ateş yakan kimsenin durumuna benzer: Ateş tam çevresini aydınlattığı sırada Allah ışıklarını yok ediverir de onları…

  • Bakara 20

    Aynı kök: ذهب (56 geçiş)

    Şimşek neredeyse gözlerini alıverecek. Önlerini her aydınlatışında ışığında yürürler. Karanlık çökünce dikilip kalırlar. Allah dileseydi, elbette…

  • Âl-i İmrân 14

    Aynı kök: ذهب (56 geçiş)

    Kadınlar, oğullar, yük yük altın ve gümüş, salma atlar, davarlar ve ekinler gibi nefsin şiddetle arzuladığı şeyler insana süslü gösterildi. Bunlar…

Bu ayeti taşıyan yazmalar 8

78 yazma · en eski 5 tanesi

Tamamı: yazma kataloğu

Diğer mealler9

26 meal daha · Diyanet İşleri yukarıda
Karşılaştır — hangi mealler görünsün?

Seçim bu sayfada geçerlidir; başka bir ayete geçince sıfırlanır. Saklamak tarayıcıda betik çalıştırmayı gerektirirdi, okuma ekranında betik çalıştırmıyoruz.

Hiçbir meal işaretlenmedi. Yukarıdaki listeden en az bir meal seçin ya da “yalnızca işaretlediklerimi göster” kutusunu kapatın.

Mustafa İslamoğlu

Dilerse sizi ortadan kaldırır ve yerinize yeni bir topluluk getirir:

Muhammed Esed

Dilerse sizi ortadan kaldırır ve (yerinize) yeni bir yaratılmışlar topluluğu getirir:

Ahmed Hulusi

Eğer dilerse sizi ortadan kaldırır ve halk-ı cedid olarak (Esma'sının yepyeni bir açığa çıkışıyla) gelir!

Ali Bulaç

Dileyecek olsa, sizi giderir (yok eder) ve yepyeni bir halk getirir.

Ali Özek ve heyeti

Allah dilerse sizi yok eder ve yerinize yeni bir halk getirir.

Ali Rıza Safa

Eğer dilerse, sizi götürür ve yeni yaratılmışlar getirir.

Bayraktar Bayraklı

Allah dilerse sizi yok eder ve yerinize yeni bir halk getirir.

Edip Yüksel

Dilerse sizi götürür ve yerinize yeni yaratıkları getirir.

Edip Yüksel (Eski Baskı)

Dilerse sizi götürür ve yerinize yeni yaratıkları getirir.

Elmalılı (sadeleştirilmiş)

Dilerse sizi yok eder ve yeni bir halk getirir.

Elmalılı Hamdi Yazır

Dilerse sizi giderir ve yeni bir halk getirir

Erhan Aktaş

Eğer dilerse sizi yok eder ve yeni bir halk getirir.

Erhan Aktaş (10. Baskı)

Eğer dilerse sizi yok eder ve yeni bir halk getirir.

Erhan Aktaş (Eski Baskı)

Eğer dilerse sizi yok eder ve yeni bir halk getirir.

Gültekin Onan

Dileyecek olsa, sizi giderir (yok eder) ve yepyeni bir halk getirir.

Hasan Basri Çantay

Eğer dilerse sizi giderir, (yerinize) yepyeni bir halk getirir.

İbni Kesir

İsterse; sizi giderir ve yepyeni bir yaratık getirir.

Mehmet Alagaş

(12-28) İki deniz aynı seviyede değil dir, b iri içilebilir tatlı bir suludur, içimi rahattır. Biri ise tuzludur yakıcı acılıktadır. Her ikisinden de taze et yersiniz ve ikisinden de giyindiğiniz takı ları / süs leri çıkarırsınız. Onlarda yara yara ilerleyen gemilerin, O’nun hazinesinden aradıklarını görürsünüz, böylelikle belki şükredersiniz. Gece gündüze katılır, gündüz de geceye katılır, Güneş ve ayı etkisi altına almıştır. Hepsi belirli süre için akar / cereyan eder. İşte bu Allah, sizin Rabbinizdir ve varlık / mülk, O’nundur. Onun dışında çağırdıklarınız çekirdeğin zarı kadar dahi olsa neye malikler? (Neyin hakkında özgürce tasarrufta bulunabiliyorlar) Şayet dua ederseniz sizin çağrınızı işitmezler, işitseler dahi size cevap ver emezler / icabet etmezler , kıyamet gününde ise ortaklığınızı inkâr ederler, her şeyden haberdar olanın ki gibi s ize, haber de veremezler. Ey insanlar Allah’a hepiniz yoksulsunuz / fakirsiniz , Allah ise O zengindir ve övülendir. Eğer ki istesin, sizi götürür, yerinize yeni bir yaratılmış getirir. Bu Allah’a göre değerli bir şey değildir / aziz değildir. (Önemli bir şey değildir) O gün, sorumluluğu zaten olan biri, bir diğerinin sorumluluğunu üstlenmez. Ağır yükü olan kişi, onun taşınması için çağrıda bulunsa, yakını dahi olsa ondan herhangi bir şey taşı yamazlar. Gayb olsa da Rablerinden tedirgin olanları / haşyet duyanları ve de namaz ı kalkıp kılanları ancak uyarabilirsin. Kim arınırsa kendisi için arınır, Nihai dönüş Allah’adır. Kör ile gören eşit seviyede değildir. Aydınlık ile karanlık, gölge ile sıcak, diri ile ölü eşit seviyede / aynı seviyede değildir. Muhakkak ki Allah istediği kimseye işittirir, sen kabirlerdekine işittirecek değilsin ki! Sen sadece uyaransın. Kesinlikle biz seni gerçek ile müjdeci ve uyarıcı olarak gönderdik, geride kalan / geçmiş hiçbir ümmet yoktur ki içlerinde bir uyarıcı var olmuş olmasın. Seni yalanlıyorlarsa kesinlikle onlardan önce kiler de yalanladılar, onlara da Resullerimiz açıklamalarla / beyanatlarla, yazıt levha ile / Zebur’la ve aydınlatıcı kitapla geldiler. Sonra inkâr edenleri tutup aldım, hadi öyleyse inkâr etmek / tanımamak nasılmış? Görmedin mi Allah, gökten suyu indiriyor ondan renkleri farklı ürünler / muhtelif semereler çıkarıyor. Dağlarda, beyaz kırmızı muhtelif renkte yollar! ve simsiyah taşlar , insanlardan, yaratıklardan ve hayvanlardan aynen bunlar gibi muhtelif renklerde varlıklar. Onun kullarından Allahtan ancak alimler ürperir. Muhakkak ki Allah saygıdeğerdir ve bağışlayandır.

Rowwad Tercüme Merkezi

Allah dilerse sizi yok eder ve yerinize yeni bir halk getirir.

Süleyman Ateş

Dilese sizi götürür ve yeni bir halk getirir.

Süleymaniye Vakfı (Eski Baskı)

Yok olmanızı tercih ederse sizi yok eder ve yeni bir nesil getirir.

Şaban Britch

Eğer isterse sizi giderir, yerinize yeni bir halk getirir.

Şaban Piriş

Eğer isterse sizi giderir, yerinize yeni bir halk getirir.

Yaşar Nuri Öztürk

Dilerse sizi yok eder, yepyeni bir halk getirir.

İngilizce çeviriler

(27)

Abdel Khalek Himmat

If He wills He could do away with you -people- and replace you with a new creation.

Abdul Haleem

if He wills, He can do away with you and bring in a new creation,

Abdullah Yusuf Ali

If He so pleased, He could blot you out and bring in a New Creation.

Abul A'la Maududi

If He wishes, He can remove you and put in your place a new creation.

Aisha Bewley

If He wills He can dispense with you and bring about a new creation.

Al-Hilali & Khan

If He willed, He could destroy you and bring about a new creation.

Ali Quli Qarai

If He wishes, He will take you away, and bring about a new creation;

Amatul Rahman Omar

If He please, He may destroy you and replace you with another people;

Arthur John Arberry

If He will, He can put you away and bring a new creation;

Bijan Moeinian

If God decides, He can get rid of you and replace you with a new kind of beings….

E. Henry Palmer

If He please He will take you off, and will bring a fresh creation;

Edip-Layth

If He wishes, He could do away with you and He would bring a new creation.

George Sale

If he pleaseth, he can take you away, and produce a new creature in your stead:

Hamid S. Aziz

O men! You are they who are poor (stand in need of Allah), and Allah is He Who is the Self-sufficient (Absolute), the Owner of Praise.

Mahmoud Ghali

In case He (so) decides, He can put you away and come up (instead) with a new creation.

Marmaduke Pickthall

If He will, He can be rid of you and bring (instead of you) some new creation.

Mohamed Ahmed - Samira

He could take you away if He pleased and bring a new creation (in your place).

Muhammad Asad

If He so wills, He can do away with you and bring forth a new mankind [in your stead]:

Mustafa Khattab

If He willed, He could eliminate you and produce a new creation.

Progressive Muslims

If He wishes, He could do away with you and He would bring a new creation.

Rashad Khalifa

If He wills, He can get rid of you and substitute a new creation.

Sahih International

If He wills, He can do away with you and bring forth a new creation.

Sam Gerrans

If He wills, He will remove you and bring a new creation;

Shabbir Ahmed

If He Will, He can do away with you and bring some new creation.

Syed Vickar Ahamed

If He so wanted, He could completely remove you and bring in a New Creation:

Taqi Usmani

If He so wills, He can do away with you and bring a new creation.

The Monotheist Group

If He wishes, He could do away with you and He would bring a new creation.

Notlar ve kaynaklar

  1. Kaynaklı bilgi — Fâtır suresi, 16. ayet kıraati — Mishary Rashid Alafasy. EveryAyah — ayet ayet kıraat arşivi · Kayıtlar kârîlere aittir; arşiv ücretsiz dağıtım için yayımlanır. İzin proje sahibi tarafından yürütülür (karar 2026-09-06).
    ↩
  2. Bağlam metinleri Diyanet İşleri mealindendir; bu ayetin bütün mealleri aşağıdadır. Birleşik numaralar (Diyanet İşleri bu ayetleri tek metin olarak veriyor) aralık olarak yazılır. ↩
  3. Konu başlıkları platform derlemesidir; bir tefsirden alınmamıştır. ↩
  4. Tefsir ayetin kendisi değil, ona getirilmiş bir YORUMDUR; her eser kendi geleneğinden konuşur ve aralarında fark olabilir. Yukarıdaki 2 eser tek doğru olarak değil, kaynağıyla birlikte verilir (plan §12.9). ↩
  5. QuranEnc.com · sürüm 1.0.0 · anahtar turkish_saadi. Rowwad Tercüme Merkezi gözetiminde Türkçeye çevrildi. Selefî geleneğe ait bir tefsirdir; tek başına değil, kaynak etiketiyle ve başka tefsirlerle birlikte gösterilmelidir (plan §12.9).
    Kaynaklı bilgi — Fâtır suresi, 16. ayet tefsiri — Tefsîru's-Sa'dî. QuranEnc — Kral Fahd Kur'an-ı Kerim Basım Kompleksi · quranenc.com — yeniden yayin izinli; degistirilmeden, kaynak ve surum belirtilerek
    ↩
  6. Kur'an bütünlüğünü gözeten kısa/özet tefsir; bir kurul eseridir, tek müellifi yoktur. QUL kaynak 258 üzerinden alındı (indirme oturum açmayı gerektirir).
    Kaynaklı bilgi — Fâtır suresi, 16. ayet tefsiri — el-Muhtasar. QUL — Quranic Universal Library (Tarteel) · Yeniden yayın izinli — izin proje sahibi tarafından alındı (2026-09-06)
    ↩
  7. Her bağın gerekçesi yanında yazar. Bunlar yorum değil, ortak kıssa / olay / kök / kavram sayımıdır. Meal parçaları Diyanet İşleri mealindendir. ↩
  8. Görüntüler kullanım kısıtlı olduğu için burada gösterilmez, kaynağa bağlanır. Kaynak: Corpus Coranicum (BBAW), CC BY-SA 4.0. ↩
  9. Mealler arasındaki fark yorum farkıdır; hiçbiri tek doğru olarak sunulmaz. ↩