Kur'an-ı Kerim Keşfi Ara

Mü'minûn suresi

Mü'minûn suresi, 68. ayet

Mü'minûn suresi, 68. ayet. أَفَلَمْ يَدَّبَّرُوا۟ ٱلْقَوْلَ أَمْ جَآءَهُم مَّا لَمْ يَأْتِ ءَابَآءَهُمُ ٱلْأَوَّلِينَ

efelem yeddebberü-lḳavle em câehüm mâ lem ye'ti âbâehümü-l'evvelîn.

Diyanet İşleri

Onlar bu sözü (Kur'an'ı) hiç düşünmediler mi? Yoksa kendilerine, önceki atalarına gelmeyen bir şey mi geldi?

26 meali daha karşılaştır →

Mishary Rashid Alafasy murattal — ölçülü tempo 1

Sureyi kesintisiz dinle, okunan kelime işaretlensin

Okuma günlüğüne ekle

Bağlam2

Mü'minûn 65–71 · surenin 68. ayeti / 118

Konu Kalplerin gafleti ve gelen azap Mü'minûn 63–77 3

  1. Mü'minûn 65

    Boşuna feryat edip durmayın bugün. Zira bizden yardım görmeyeceksiniz.

  2. Mü'minûn 66–67

    (66-67) Çünkü ayetlerim size okunurdu da siz buna karşı büyüklük taslayarak arkanızı döner, geceleyin toplanıp hezeyanlar savururdunuz.

  3. 68

    Onlar bu sözü (Kur'an'ı) hiç düşünmediler mi? Yoksa kendilerine, önceki atalarına gelmeyen bir şey mi geldi?

  4. Mü'minûn 69

    Ya da onlar henüz kendi peygamberlerini tanımadılar da o yüzden mi onu inkar ediyorlar?

  5. Mü'minûn 70

    Yoksa "O cinnet getirmiş" mi diyorlar? Hayır o, onlara hakkı getirdi. Halbuki onların pek çoğu haktan hoşlanmamaktadırlar.

  6. Mü'minûn 71

    Eğer hak onların arzularına uysaydı, gökler ile yer ve onlarda bulunanlar elbette bozulur giderdi. Hayır, biz onlara şereflerini (Kur'an'ı) getirdik. Onlar ise bu şereflerinden yüz çeviriyorlar.

Tefsir4

2 eser · ayetin kendisi değil, ona getirilmiş yorum

Tefsîru's-Sa'dî 5

Teysîru'l-Kerîmi'r-Rahmân fî Tefsîri Kelâmi'l-Mennân (Türkçe)

Abdurrahman b. Nâsır es-Sa'dî (v. 1957)

68. “Onlar bu sözü hiç mi düşünmediler?” Yani Kur’an hakkında hiç düşünmez, onun üzerinde akıllarını fikirlerini yormazlar mı? Bu da şu demektir: Kur’ân üzerinde düşünecek olurlarsa bu, onların iman etmelerini gerektirir, onları küfürden alıkoyar. Ama başlarına gelen musibet, Kur’ân’dan yüz çevirmelerinden ötürü gelip çatmıştır. Bu şuna delildir: Kur’ân üzerinde düşünmek, bütün hayırlara davet eden, her türlü şerden koruyan bir ameldir. Onları Kur’ân üzerinde düşünmekten alıkoyan şey ise kalplerinin kilitli olmasıdır. “Yoksa onlara evvelki atalarına gelmeyen bir şey mi geldi!?” Yoksa evvelki atalarına gelmeyen peygamber ve Kitab’ın onlara gelmesi mi onları iman etmekten alıkoydu? O nedenle mi sapık atalarının yollarını izlemeye razı olup buna uymayan her şeye karşı çıktılar? Nitekim onlar da onlara benzeyen diğer kâfirler de Allah’ın haber verdiği üzere şu sözleri söylemişlerdi: “Senden önce de hangi kasabaya bir uyarıcı gönderdi isek mutlaka oranın şımarık varlıklıları: Biz atalarımızı bir din üzerine bulduk ve muhakkak bizler onların izlerine uyanlarız, demişlerdir.” Peygamber ise onlara şöylece cevap vermiştir: “Ya ben size atalarınızı üzerinde bulduğunuz dinden daha doğrusunu getirdi isem yine de mi (onlara uyacaksınız)?” Yine sizler hakkı bulmak maksadında iseniz onlara uymaya devam mı edeceksiniz? Kavimleri de gerçek durumlarını şu cevapları ile dile getirmişlerdi: “Muhakkak bizler sizinle gönderilen şeyleri inkâr edenleriz.” (ez-Zuhruf, 43/23-24)

el-Muhtasar 6

el-Muhtasar fî Tefsîri'l-Kur'âni'l-Kerîm (Türkçe)

Merkezü Tefsîr li'd-Dirâsâti'l-Kur'âniyye

O müşrikler, iman etmeleri ve içindekiler ile amel etmeleri için Yüce Allah'ın kendilerine indirmiş olduğu Kur'an'ı düşünmüyorlar mı? Yoksa onlara, kendilerinden önce gelmiş olan atalarına gelmeyen bir şey mi geldi de ondan yüz çevirdiler ve onu yalanladılar?

Kelimeler

10 kelime · kök bağlantısı bütün geçişlere götürür
  1. أَفَلَمْ efelem
  2. يَدَّبَّرُوا۟ yeddebberu onlar iyice düşünmediler mi? kök: دبر
  3. ٱلْقَوْلَ l-kavle o sözü (Kur'an'ı) kök: قول
  4. أَمْ em yoksa
  5. جَآءَهُم ca'ehum onlara geldi (mi)? kök: جيا
  6. مَّا ma bir şey
  7. لَمْ lem
  8. يَأْتِ ye'ti gelmeyen kök: اتي
  9. ءَابَآءَهُمُ aba'ehumu atalarına kök: ابو
  10. ٱلْأَوَّلِينَ l-evveline önceki kök: اول

Keşif7

Bu ayet neyle ilişkili

İlgili ayetler 6 bağ · gerekçesi yanında yazar

  • Âl-i İmrân 111

    Aynı kök: دبر (44 geçiş)

    Onlar size eziyetten başka bir zarar veremezler. Eğer sizinle savaşmaya kalkışsalar, size arkalarını dönüp kaçarlar. Sonra onlara yardım da edilmez.

  • Nisâ 47

    Aynı kök: دبر (44 geçiş)

    Ey kendilerine kitap verilenler! Birtakım yüzleri silip de tersine çevirmeden, yahut cumartesi halkını lanetlediğimiz gibi onları lanetlemeden,…

  • Nisâ 82

    Aynı kök: دبر (44 geçiş)

    Hala Kur'an'ı düşünüp anlamaya çalışmıyorlar mı? Eğer o, Allah'tan başkası tarafından (indirilmiş) olsaydı, mutlaka onda birçok çelişki bulurlardı.

  • Bakara 133

    Aynı kök: ابو (117 geçiş)

    Yoksa siz Yakub'un, ölüm döşeğinde iken çocuklarına, "Benden sonra kime ibadet edeceksiniz?" dediği, onların da, "Senin ilahına ve ataların İbrahim,…

  • Bakara 170

    Aynı kök: ابو (117 geçiş)

    Onlara, "Allah'ın indirdiğine uyun!" denildiğinde, "Hayır, biz, atalarımızı üzerinde bulduğumuz (yol)a uyarız!" derler. Peki ama, ataları bir şey…

  • Bakara 200

    Aynı kök: ابو (117 geçiş)

    Hac ibadetinizi bitirdiğinizde, artık (cahiliye döneminde) atalarınızı andığınız gibi, hatta ondan da kuvvetli bir anışla Allah'ı anın. İnsanlardan,…

Bu ayeti taşıyan yazmalar 8

69 yazma · en eski 5 tanesi

Tamamı: yazma kataloğu

Diğer mealler9

26 meal daha · Diyanet İşleri yukarıda
Karşılaştır — hangi mealler görünsün?

Seçim bu sayfada geçerlidir; başka bir ayete geçince sıfırlanır. Saklamak tarayıcıda betik çalıştırmayı gerektirirdi, okuma ekranında betik çalıştırmıyoruz.

Hiçbir meal işaretlenmedi. Yukarıdaki listeden en az bir meal seçin ya da “yalnızca işaretlediklerimi göster” kutusunu kapatın.

Mehmet Okuyan

Onlar bu sözü (Kur'an'ı) hiç düşünmediler mi? dipnot 1 Yoksa kendilerine, daha önce geçmişteki atalarına gelmeyen bir şey mi geldi!

Mehmet Okuyan — dipnotlar

  1. metne dön, dipnot 1
    [Tedebbür], satırı okuyup satır arasını görebilmek; söylenenden hareketle söylenmek isteneni anlayabilmek; arka plandaki ilahi anlam örgüsünü ve derin anlam ilişkisini çözebilmek; kelimelerin ve kavramların köküne inebilmek; hayatın geçmiş dönemleriyle ilgili araştırmalar yapıp tedbir almayı başarmak gibi farklı bir okuyuşun adıdır. Benzer mesajlar: Nisâ 4:82; Sâd 38:29; Muhammed 47:24.

Mustafa İslamoğlu

İyi de, onlar (bu) sözü hiç mi düşünmediler? Ya da kendilerinden önce gelip geçmiş atalarına hiç ulaşmamış olan bir şey mi gelmiş onlara?

Muhammed Esed

Peki, onlar (Allah'ın bu) sözünü anlamaya hiç çalışmadılar mı? Yahut geçip gitmiş atalarına hiç gelmeyen bir şey mi geldi onlara?

Ahmed Hulusi

O sözü gereğince düşünmediler mi? Yoksa atalarına gelmemiş bir şey kendilerine ilk defa mı geldi?

Ali Bulaç

Onlar, yine de o sözü (Kur'an'ı) gereği gibi düşünmediler mi, yoksa onlara, geçmişteki atalarına gelmeyen bir şey mi geldi?

Ali Özek ve heyeti

Onlar bu sözü (Kur'an'ı) hiç düşünmediler mi? Yoksa kendilerine, daha önce geçmişteki atalarına gelmeyen bir şey mi geldi?

Ali Rıza Safa

O sözü iyice düşünmüyorlar mı? Yoksa onlara, önceki atalarına gelmeyen bir şey mi geldi?

Bayraktar Bayraklı

Onlar bu Kur'an'ı hiç düşünmediler mi? Yoksa kendilerine, daha önce geçmişteki atalarına gelmeyen bir şey mi geldi?

Edip Yüksel

Onlar bu sözü incelemediler mi, yoksa geçmiş atalarına gelmeyen bir şey mi kendilerine geldi?

Edip Yüksel (Eski Baskı)

Onlar bu sözü incelemediler mi, yoksa geçmiş atalarına gelmeyen bir şey mi kendilerine geldi?

Elmalılı (sadeleştirilmiş)

Acaba onlar bu sözü düşünmezler mi, yoksa onlara eski atalarına gelmeyen bir şey mi geldi?

Elmalılı Hamdi Yazır

Ya hala o kelamı tedebbür etmezler mi? Yoksa onlara evvelki atalarına gelmemiş bir şey mi geldi?

Erhan Aktaş

Onlar, hala sözün dipnot 1 üzerinde düşünmüyorlar mı? Yoksa onlara, atalarına gelmemiş bir şey mi geldi?

Erhan Aktaş — dipnotlar

  1. metne dön, dipnot 1
    Kur'an'ın.

Erhan Aktaş (10. Baskı)

Onlar, hala sözün dipnot 1 üzerinde düşünmüyorlar mı? Yoksa onlara, atalarına gelmemiş bir şey mi geldi?

Erhan Aktaş (10. Baskı) — dipnotlar

  1. metne dön, dipnot 1
    Kur'an'ın.

Erhan Aktaş (Eski Baskı)

Onlar, hala sözün dipnot 1 üzerinde düşünmüyorlar mı? Yoksa onlara, atalarına gelmemiş bir şey mi geldi?

Erhan Aktaş (Eski Baskı) — dipnotlar

  1. metne dön, dipnot 1
    Kur'an'ın.

Gültekin Onan

Onlar, yine de o sözü (Kuran'ı) gereği gibi düşünmediler mi, yoksa onlara, geçmişteki atalarına gelmeyen bir şey mi geldi?

Hasan Basri Çantay

Bu (hak) sözü iyice düşünmediler mi hiç? Yoksa kendilerine evvelki (atalarına) gelmeyen bir şey (bir kitab ve bir peygamber) mi geldi?

İbni Kesir

Söyleneni düşünmediler mi hiç? Yoksa onlara, daha önce geçen atalarına gelmeyen bir şey mi geldi?

Mehmet Alagaş

(68-78) Bu sözü hiç düşünmediniz mi? evvelki babalarınıza gelmeyen biri mi geldi size? Yahut Resullerini tanıyamadılar mı? O’nu inkâr ediyorlar / tanımıyorlar yahut onda bir cinnet hali var mı diyorlar? bilakis O, onlara gerçek ile geldi, çoğunuz / ekseriniz haktan hoşlanmıyorsunuz / kerih buluyorsunuz , eğer hak, onların keyiflerine uysaydı semalarda, yerde ve bu ikisi arasında kim varsa bozulurdu / ifsat olurdu, bilakis onlara hatırlamaları gereken şeyleri verdik, onlar hatırlatıcı kitaplarından sırt çeviriyorlar yahut onlara bir ücret / haraç mı soruyorsun? Rabbinin karşılığ ı / haracı daha hayırlıdır ve O rızık verenlerin hayırlısıdır, muhakkak ki sen onları dosdoğru yola çağırıyorsun, Ahirete iman etmeyenler ise yoldan sapıyorlar. Eğer ki onlara acısak ve uğradıkları zararı onlardan gidersek taşkınlıkları / tuğyanlarında bocalamaya devam ederler. Kesin olan şu ki, onları azap ile yakaladık Rableri için olmuyorlar (kendilerine yahut başkalarına ait oluyorlar) ve yalvarmıyorlardı. Onlara şiddetli azabın kapılarını açtığımızda onda ümitsiz oluyorlar.

Rowwad Tercüme Merkezi

Onlar bu sözü (Kur'an'ı) hiç düşünmediler mi? Yoksa kendilerine, daha önce geçmişteki atalarına gelmeyen bir şey mi geldi?

Süleyman Ateş

Onlar o sözü (Kur'an'ı) iyice düşünmediler mi, yoksa onlara, ilk atalarına gelmeyen bir şey (bir elçi ve Kitap) geldi diye mi (böyle davranıyorlar)?

Süleymaniye Vakfı

Bunlar Allah'ın sözünü /Kitabını dipnot 1 etraflıca düşünmediler mi dipnot 2 ? Yoksa bunlara, önceki atalarına gelmemiş olan bir şey mi dipnot 3 geldi?

Süleymaniye Vakfı — dipnotlar

  1. metne dön, dipnot 1
    Kasas 28/51.
  2. metne dön, dipnot 2
    Nisa 4/82, Kasas 28/51-52, Muhammed 47/24.
  3. metne dön, dipnot 3
    Mekkelilerin eski ataları olan İbrahim ve İsmail aleyhisselama, tıpkı Kur'an gibi bir kitap inmişti (Bakara 2/136-137, Al-i İmran 3/84-85, Ahkaf 46/9).

Süleymaniye Vakfı (Eski Baskı)

Bu sözü etraflıca düşünmüyorlar mı, yoksa kendilerine, eski atalarına gelmemiş olan bir Kitap mı geldi?

Şaban Britch

Bu sözü (Kur'an'ı) hiç düşünmediler mi? Yoksa onlara, önceki atalarına gelmemiş bir şey mi geldi?

Şaban Piriş

Söyleneni hiç düşünmediler mi? Yoksa onlara, önceki atalarına gelmemiş bir şey mi geldi?

Yaşar Nuri Öztürk

Sözü gereğince düşünmediler de ondan mı, yoksa kendilerine ilk atalarına gelmeyen bir şey geldi diye mi?

İngilizce çeviriler

(27)

Abdel Khalek Himmat

Do they -these infidels- not pause to think and employ the faculty of reason and reflect upon the discourse reaching their ears to realize that it is the truth personified! or have they received a message unheard of nor was it conveyed to their forefathers!

Abdul Haleem

Have they not contemplated the Word of God? Has something come to them that did not come to their forefathers?

Abdullah Yusuf Ali

Do they not ponder over the Word (of Allah), or has anything (new) come to them that did not come to their fathers of old?

Abul A'la Maududi

Did they never ponder over this Word dipnot 1 (of God)? Or has he (to wit, the Messenger) brought something the like of which did not come to their forefathers dipnot 2 of yore?

Abul A'la Maududi — dipnotlar

  1. metne dön, dipnot 1
    That is, do they mean to imply that they reject the message because they do not understand it? Whereas the Quran is not an enigma, nor is it being presented in an incomprehensible language, nor does it deal with themes and subjects which are beyond human understanding. The fact is that they understand everything it presents, but they oppose and reject it, because they have no intention to follow and believe what it presents.
  2. metne dön, dipnot 2
    That is, is the Quran presenting something which they had never heard before? No, that is not so. Allah had been sending His messages through His Prophets, who came to Arabia and in the adjoining lands and they are well acquainted with them, especially with Prophets Abraham and Ismael, and Houd, Saleh and Shoaib (peace be upon them all), who are acknowledged by them as Prophets of God, and who were not idol worshipers but enjoined the worship of One God. For further explanation, see(E.N. 84 of Surah Al-Furqan),(E.N. 5 of Surah As-Sajdah )and(E.N. 35 of Surah Saba).

Aisha Bewley

Do they not ponder these words? Has anything come to them that did not come to their ancestors the previous peoples?

Al-Hilali & Khan

Have they not pondered over the Word (of Allâh, i.e. what is sent down to the Prophet صلى الله عليه وسلم), or has there come to them what had not come to their fathers of old?

Ali Quli Qarai

Have they not contemplated the discourse, or has anything come to them [in it] that did not come to their forefathers?

Amatul Rahman Omar

Have they not then pondered over the (Divine) word? As a matter of fact there has come to them that which had not come to their fathers of old.

Arthur John Arberry

Have they not pondered the saying, or came there upon them that which came not upon their fathers, the ancients?

Bijan Moeinian

Do the disbelievers ever consider My Revelations worthy of thinking about? Do they reject it simply because their forefathers had not heard it?

E. Henry Palmer

Is it that they did not ponder over the words, whether that has come to them which came not to their fathers of yore?

Edip-Layth

Did they not ponder the words, or has what come to them not come to their fathers of old?

George Sale

Do they not therefore attentively consider that which is spoken unto them; whether a revelation is come unto them which came not unto their forefathers?

Hamid S. Aziz

In arrogant scorn thereof, raving vain nonsensical tales by night.

Mahmoud Ghali

So have they not pondered over the Saying, or did there come to them that which did not come up to their earliest fathers?

Marmaduke Pickthall

Have they not pondered the Word, or hath that come unto them which came not unto their fathers of old?

Mohamed Ahmed - Samira

Why did they not think over the message? Or has something come to them which had not come to their fathers?

Muhammad Asad

Have they, then, never tried to understand this word [of God]? Or has there [now] come to them something that never came to their forefathers of old?

Mustafa Khattab

Is it because they have never contemplated the Word ˹of Allah˺? Or ˹because˺ there has come to them something that did not come to their forefathers?

Progressive Muslims

Did they not ponder the words, or has what come to them not come to their fathers of old

Rashad Khalifa

Why do they not reflect upon this scripture? Do they not realize that they have received something never attained by their ancestors?

Sahih International

Then have they not reflected over the Qur'an, or has there come to them that which had not come to their forefathers?

Sam Gerrans

Have they then not considered the word with care? If there has come to them what came not to their fathers of old,

Shabbir Ahmed

Have they not pondered the Word? Is the Revelation something that never came to their remote forefathers, ( Noah, Abraham, Ishmael, and others)?

Syed Vickar Ahamed

Do they not think deeply over the Word (of Allah), or has anything (new) come to them (now) that did not already come to their fathers of old?

Taqi Usmani

Then, is it that they did not ponder over the Word (of Allah), or there has come to them something that did not come to their forefathers?

The Monotheist Group

Didthey not ponder the words, or has there come to them that which had not come to their fathers of old?

Notlar ve kaynaklar

  1. Kaynaklı bilgi — Mü'minûn suresi, 68. ayet kıraati — Mishary Rashid Alafasy. EveryAyah — ayet ayet kıraat arşivi · Kayıtlar kârîlere aittir; arşiv ücretsiz dağıtım için yayımlanır. İzin proje sahibi tarafından yürütülür (karar 2026-09-06).
    ↩
  2. Bağlam metinleri Diyanet İşleri mealindendir; bu ayetin bütün mealleri aşağıdadır. Birleşik numaralar (Diyanet İşleri bu ayetleri tek metin olarak veriyor) aralık olarak yazılır. ↩
  3. Konu başlıkları platform derlemesidir; bir tefsirden alınmamıştır. ↩
  4. Tefsir ayetin kendisi değil, ona getirilmiş bir YORUMDUR; her eser kendi geleneğinden konuşur ve aralarında fark olabilir. Yukarıdaki 2 eser tek doğru olarak değil, kaynağıyla birlikte verilir (plan §12.9). ↩
  5. QuranEnc.com · sürüm 1.0.0 · anahtar turkish_saadi. Rowwad Tercüme Merkezi gözetiminde Türkçeye çevrildi. Selefî geleneğe ait bir tefsirdir; tek başına değil, kaynak etiketiyle ve başka tefsirlerle birlikte gösterilmelidir (plan §12.9).
    Kaynaklı bilgi — Mü'minûn suresi, 68. ayet tefsiri — Tefsîru's-Sa'dî. QuranEnc — Kral Fahd Kur'an-ı Kerim Basım Kompleksi · quranenc.com — yeniden yayin izinli; degistirilmeden, kaynak ve surum belirtilerek
    ↩
  6. Kur'an bütünlüğünü gözeten kısa/özet tefsir; bir kurul eseridir, tek müellifi yoktur. QUL kaynak 258 üzerinden alındı (indirme oturum açmayı gerektirir).
    Kaynaklı bilgi — Mü'minûn suresi, 68. ayet tefsiri — el-Muhtasar. QUL — Quranic Universal Library (Tarteel) · Yeniden yayın izinli — izin proje sahibi tarafından alındı (2026-09-06)
    ↩
  7. Her bağın gerekçesi yanında yazar. Bunlar yorum değil, ortak kıssa / olay / kök / kavram sayımıdır. Meal parçaları Diyanet İşleri mealindendir. ↩
  8. Görüntüler kullanım kısıtlı olduğu için burada gösterilmez, kaynağa bağlanır. Kaynak: Corpus Coranicum (BBAW), CC BY-SA 4.0. ↩
  9. Mealler arasındaki fark yorum farkıdır; hiçbiri tek doğru olarak sunulmaz. ↩